• گریزون
  • جلوگیری از کپی کردن مطالب

    سفارش تبلیغ

    پایه عکاسی مونوپاد
    .
    بپرهیزید از صولت جوانمرد چون گرسنه شود و از ناکس چون سیر گردد . [نهج البلاغه]
    لوگوی وبلاگ
     

    آمار و اطلاعات

    بازدید امروز :8
    بازدید دیروز :17
    کل بازدید :38761
    تعداد کل یاداشته ها : 41
    95/2/14
    8:42 ع
    موسیقی
    مشخصات مدیروبلاگ
     
    محوعلیشاه[0]
    پیرخاکسارحضرت خیرالحاج مطهّرعلیشاه رحلت 1361/11/11

    خبر مایه

    هوحق یاعلی مدد

    اَلحَمدُ لله الّذَی جَعَلَ کَمالَ دینهِ وَتَمامَ نِعمَتِهِ بِوِلایَةَِ اَمیرِالمُؤمِنینَ عَلِیّ بنِ اَبیطالِبٍ عَلَیهِ السّلامُ 

    شانه کرداوزلف ومن گشتم پریش          نک پریشانم ندانم حال خویش

           زین پریشان گفتها درحیرتم            کزچه وباکیست روی صحبتم

                   آنچه می گویم من از یا تا الف           قصدعشق است ارچه لفظم مختلف 

             درزبان من ، بیان او نهان              کیستم تو هم زبان و هم بیان

         من زخود رفتم تو حرفش دارگوش           شد زیک هی از سر دیوانه هوش

          من زخود رفتم دلا تا دلبرت                از غم سودا چه آرد بر سرت 

    اللَّهُمَّ وَ أَسْتَغْفِرُکَ لِکُلِّ ذَنْبٍ أَتْعَبْتُ فِیهِ جَوَارِحِی فِی لَیْلِی وَ نَهَارِی وَ قَدِ اسْتَتَرْتُ مِنْ عِبَادِکَ بِسِتْرِی وَ لَا سِتْرَ إِلَّا مَا سَتَرْتَنِی فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ اغْفِرْهُ لِی یَا خَیْرَ الْغَافِرِینَ.
    بار خدایا ! از تو آمرزش میطلبم از هر گناهی که در شب و روزم، اعضا و جوارحم را در آن گناه خسته کردم و خود را در پرده ی پوشش خویش، از بندگانت پنهان کردم، در حالی که پرده ی حفظی جز پوشش تو نیست؛ پس بر محمد و آل محمد درود فرست و این گونه گناهانم را بیامرز ای بهترین آمرزندگان!


      
      

    هوحق یاعلی مددی

    عاشقان آتش زنند در هر دوکون                      تارهند زین نقشهای لون لون

    نقشها را جمله در آتش بسوز                          بعد از آن شمع وصالش بر فروز 

    چون نماند نقشها اندر نهان                             آن زمان نقاش را بینی عیان

    راه مردان راه توحید آمده                               کار با تجرید وتفرید آمده

    ترک دعوی هست تجرید ای پسر                      فهم کن معنی تفرید ای پسر

    اهل تجریدت وداع شهوت است                         بلکه کلی انقطاع لذت است

    گرتوببریدی زموجودات امـــید                          آنگه از تفرید گردی مستفید

    گر دهی یکباره شهوت را طلاق                        آن زمان گردی تو از تفرید طاق

    اعتمادت گر همــــه با حق بود                           آن دمت تفرید جان مطلق بود 

    گر بیابی از سعادت این مقام                              صاحب تجرید باشی والسلام


      
      

    هوحق یاعلی مدد

    سوی خاک آمدی از عالم پاک                 وطن کردی عجب در حقه خاک                    

     سوی خاک آمدی از جوهر کل                 ببستی نقش از هفت اختر کل

     ز یک جوهر دوئی پیدا نمودی                 ز پیدائی تو ناپیدا نمودی

    ز یک جوهر دمادم لون بر لون                عجایب ساختی در عالم کون

    در اینجا منزلی کردی عجب خوش              ز باد و آب و خاک و دید آتش

    پرتوی ازنور خالق گشت صادر با امر کُن  إِذَا قَضَى أَمْرًا فَإِنَّمَا یَقُولُ لَهُ کُن فَیَکُونُ آل عمران47 و درخلقت گشود: نور حق در نهمین چرخ فلک  بهر خلقت ساخت ( عرش )، لوح عقل شد نام او لوح قضا یا مقدم روح خلقت تا آید به فرش .

     فروتر نورحق از عرش تابید در آسمان هشتمین  نام او لوح نفس ناطقه یا زحق بنیاد شد ( کرسی )، نام او لوح قدرمعین  یا مقدم قلب خلقت که انسان را زحق دمی ویا نفسی . 

    پس فروتر نور حق شد ساخت ( سبع مثانی ) درهفتم طبق تا آسمان اولین  نام او(هفت سماوات والارض ) لوح نفس جزویّه ، شد لوح صورت خلقت خیالات جهان تا خاک شامل همه را کلیّه .

    روزی پدر این حکایتم کرد                کز خیل محققّان یکی مَرد

    از درد فراق خود بر آشفت                درحالت سکر با خدا گفت

    کای در دل و دیده نورم از تو            آخر به چه جرم دورم از تو؟

    گفتند : تویی حجاب وکس نیست           این زیستنت گناه بس نیست؟

    آری به خدا که همچنین است               کاینجا گنه کبیره این است

    رَبِّ اَینَ الطَّریقُ اِلَیکَ : پروردگارا، راه به سوی حضرت تو کدام است ؟

    خداوندخطاب فرماید . دَع نَفسَکَ وَتَعال : هوای نفس خویش را رها کن و بیا .

    فَمَن قَرُبَ مِنهُ بَعُدَ مِن غَیرِهِ : پس هرکس نزدیکی او را خواهد ،باید از غیرِ حق دوری کند .

    اَفَرَاَیتَ مَنِ اتَّخَذَ اِلهَهُ هَواهُ : آیا دیده ای کسی را که هوایِ نفسِ خویش را خدای خود قرار داده است ؟

    عَبدِی اَطِعنِی حَتّی اَجعَلُکَ مِثلی : ای بنده من ، مرا اطاعت کن تا تورا مثل خود قرار دهم .

      خداوند می‌فرماید: لاَ تَجْعَلْ بَیْنِی وَ بَیْنَکَ‏ عَالِماً مَفْتُوناً بِالدُّنْیَا فَیَصُدَّکَ عَنْ طَرِیقِ مَحَبَّتِی فَإِنَّ أُولَئِکَ قُطَّاعُ طَرِیقِ عِبَادِیَ اَلْمُرِیدِین: عالِمی را که قلبش شیفته محبت دنیا است، بین من و خود قرار مده، که راه دوستی مرا به تو ببندد، زیرا آنان راهزنان بندگان پوینده من هستند. 

    عمل کان از سر احوال باشد                   بسی بهتر زعلم قال باشد

    از اینجا باز دان احوال اعمال                  به نسبت با علوم قال با حال

    نه علم است آنکه دارد میل دنیا               که صورت دارد اما نیست معنا

    نگردد جمع هرگز علم با آز                    ملک خواهی سگ از خود دور انداز

    خدای متعال به حضرت داود! وحی کرد: یا داود! میان من و خودت عالِم دنیازده را واسطه قرار نده.

    سخن بشنو زسلطان طریقت                    سپهسالار دین شاه حقیقت

    سلیمان سخن در منطق الطیر                 که این کس بوسعیداست ابن بوالخیر

    از او پرسیدند که پیر حق کدام است و مرید صادق را چه نشانست ؟

    گفت نشان پیر حق ده خصلت است که در وی باز بینند تا درپیری درست باشد :

    اول پیر اهل راه را دیده باشد تا مرید تواند داشت ، دوم راه سپرده باشد تا راه تواند نمود ، سوم مهذّب ومودّب گشته باشد تا ادب تواند کرد ، چهارم باسخاوت باشد تا مال فدای مرید تواند کرد ، پنجم از مال مرید آزاد باشد تا خرج خود نکند ، ششم تا به اشارت پند تواند داد تا به عبارت ندهد ، هفتم تا برفق تادیب تواند کرد به خشم وعنف نکند ، هشتم آنچه فرماید نخست خود بجای آورده باشد ، نهم ازهرچیزی که مرید را از آن باز دارد نخست خود باز ایستاده باشد ، دهم مرید را که به خدای فرا پذیرد به خلقش رد نکند . 

    چون پیر چنین باشد وبدین اخلاق آراسته باشد مرید ش اهل راه وصادق و واصل گردد . مرید نقش شیخ گردد .آنچه بر مرید پدید آید آن صفت پیر است که بر مرید ظاهر میشود .

    این جهان پرز نُقل وپر ز نان              چون دهان باز آن تمساح دان

    از بقیه خور که در دندانش ماند           کرمها روئید و بر دندان نشاند

    مرغکان بینند کرم و قوت را               مرج  پندارند آن تابوت را

     چون دهان پرشد زمرغ او ناگهان       درکشدشان و فروبندد دهان

    بهر کرم و طعمه ای روزی تراش        از فن تمساح دهر ایمن مباش

    صدهزاران مکر در حیوان چو هست    چون بود مکر بشر کو مهتر است

    زهر قاتل صورتش شهد است وشیر     هین مرو بی صحبت  پیر خبیر

    اوگفت نشان مرید صادق کمترین چیزی ده خصلت است تا مریدی را بشاید :

    اول زیرک باشد تا اشارت پیر بداند ، دوم مطیع باشد تا فرمان بردار پیر باشد ، سوم تیز گوش باشد تا سخن پیر را اندر یابد ، چهارم روشن دل باشد تا بزرگی پیر ببیند ، پنجم راستگو باشد تا هرچه خبر دهد راست باشد ، ششم درست عهد باشد تا هر چه گوید وفا کند ، هفتم آزاد مرد باشد تا آنچه دارد بتواند گذاشت ، هشتم راز داربود تا راز پیر نگاه تواند داشت ،  نهم پند پذیرد تا نصیحت پیر فرا پذیرد ، دهم عیّاربود تا جان عزیزدر این راه فدا تواند کرد . مرید بدین اخلاق باشد مقصود پیر حاصل آید ان شاءالله تعالی .

    درآمد از درم آن بت سحر گاه                 مرا از خواب غفلت کرد آگاه

    ز رویش خلوت جان گشت روشن           بدو دیدم که تا خود کیستم من

    دلم از دانش خود صد حجب داشت          زعجب ونخوت وتبلیس وپنداشت

    چوکردم بر رخ خوبش نگاهی               بر آمد از میان جانم آهی

    مرا گفتا که : ای شیاد سالوس              بسر شد عمرت اندر نام وناموس

    ببین تا علم و زهد وعقل وپنداشت          ترا ای نا رسیده از که واداشت

    سیه شد روی جانم از خجالت                زفوت عمر و ایام بطالت

    یکی پیمانه پر کرد وبه من داد               که از آب وی آتش در من افتاد

    کنون گفت : از من بیرنگ وبی بوی       نقوش لوح هستی را فرو شوی

    چوآشامیدم آن پیمانه را پاک                 در افتادم زمستی بر سر خاک

    کنون نه نیستم در خود نه هستم              نه هشیارم نه مخمورم نه مستم

    گهی چون چشم او دارم سری خوش        گهی چون زلف او باشم مشوّش

    گهی از خوی خود در گلخنم من              گهی از روی او در گلشنم من 

    همه کار من از وی شد میسّر                بدو دیدم خلاص از نفس کافر

    اوگفت عادت ورسوم خانقاهیان ده چیز است که برخود فریضه دارند به رسم اصحاب صفّه رضی الله عنهم که موافقت کتاب خدای تعالی وسنت حضرت مصطفی علیه السلام بود : 

     اول باطهارت وبا وضو باجامه پاک باشند ، دوم آنکه در آن محل با خیر نشینند ،سوم نماز را به وقت به جماعت کنند ،چهارم به شبها نماز بسیارکنند ، پنجم سحرگاه به دعا و استغفار باشند ، ششم سحرگاه تا طلوع آفتاب قرآن خوانده وحدیث نکنند ، هفتم میان دو نماز اذکار واوراد را مشغول باشند ، هشتم خدمت نیاز مندان که مهمان باشند نمایند ، نهم به تنهایی و بی موافقت یکدیگر چیزی نخورند ، دهم بدون اجازه ودستور از خانقاه خارج نشوند .  

    راه مردان راه توحید آمده                   کار ما تجرید وتفرید آمده

    راه را بنموده آن بحر صفا                  خواجهَ دنیا ودین خیرالورا

    عارفان این معرفت دریافتند                سالکان مرکب در این ره تاختند

    طالبان درجستجوی اوبدند                  عالمان درگفتگوی اوبدند

    زاهدان یک شمهَ از وی یافتند            سالها درسوختن در ساختند

    عاشقان دیدند روی او عیان               دست ها شستند با ساعد زجان

      وقتی جماعتی از بزرگان پیش شیخ بودند یکی از ایشان گفت ما هرچه بگوییم بکنیم . شیخ گفت ما را بر خلاف این است ما هرچه بیندیشیم آن کنیم .

    چون نیست شدی هست ببودی صنما              چون خاک شدی پاک شدی لاجرما

    اوگفت پراکندگی دل از دوستی دنیا بود و تا دوستی دنیایی بود هرگز دل جمع نگردد . رسول خدا صلی الله علیه وآله وسلم فرمود : حُبُّ الدُنیا رَاسُ کُلِ خَطِیئهَ. سرلشکر همهَ خطا ها در خانهَ دل نشسته ، آنگه چیزی دیگررا راه دهد تا به خانهَ دل در آید ؟

    مهمان تو خواهم آمدن جانانا                 مُتوارِیَک وحاسدان پنهانا

    خالی کن خانه و زپس مهمان آ              با ما کس را به خانه در منشانا

     او گفت فَمَن یَکفُربالطاغُوتِ طاغُوتُ کُلَّ اَحَدِ نَفسُهُ : طاغوت هرکسی نفس اوست ، تا به نفس خود کافر نگردی به خدا مومن نشوی ، نفس هرکسی او را از خدای تعالی دور نماید. نفس حدیث مخلوق نماید که این خوبست وآن بد تا تو به خلق مشغول شوی وازخدای خود دور . نفس گوید به تو دراین داوری ها دل را نگهدار و بحق مپرداز.

    شیخ گفت بیداری شب وبی داوری سینه وبیدریغی مال انسان سالک را به مقصد می رساند . اوگفت درویش آنست که آنچه در سر دارد بنهد وآنچه درکف دارد بدهد وآنچه بر او آید نجهد . اوگفت الله و بس و ماسواهُ هَوس وانقَطَع النَفس . اِنّماالاشیاهُ بِرَحمَته الله : همه اویند همه با او همه زوست .

    که درما پنداشت وبرداشت ونگذاشت مانع درک اوست . بلایا و ابتلاها درد ها ازبهر شناخت اوست . به توحید گررسی آزاده گردی که بینی همه چیز وهمه کس وهمه اوست . اوگفت خلق از آن در رنجند که کارها راپیش از وقتش می طلبند .

    اوگفت که خداوند کریم در همه جایها حقّ خود را تبع حقوق خلق گرداند و از کرم  ازحق خود در گذرد ولی از حقّ خلق به ذره ای درنمی گذرد . اوگفت به عدد هرموجودی به خدا تعالی رای است   اما هیچ راهی نزدیکتر و بهتر وسبکتر از آن نیست که درویش راحتی به خلق خدا رساند که ما این راه رفتیم .

    گفتم که کرایی تو بدین زیبایی                      گفتا خود را که من خودم یکتایی

    هم عشقم وهم عاشقم وهم معشوقم               هم آینه هم جمال و هم بینایی

    اوگفت سلیمان از خداوند خواست هَب لیِ مُلکاً او را مُلک بدادند چون آفت ملک بدید وبدانست که آن سبب دوری است نه سبب نزدیکی به حضرت گفت  لا یَنبَغیِ لاَحَدِ مِن بَعدی.

     شیخ گفت اهل دنیا در صید ابلیس به کمند شهوات و اهل آخرت درصید حق تعالی به کمند اندو ودردند . اِنِّ الله تعالی یُحِبُّ کُلَُ قَلبِ حَزین : اوگفت هرکس که بنفس اماره زنده است با مرگ بمیرد وهر کس به نور حق تعالی واخلاص و صدق زنده است هرگز نمیرد ،از سرایی به سرایی نقل کند .

    به دونان ده مر این دنیای غدّار                که جز سگ را نشاید داد مردار

    مرید پرسید که یا شیخ این چه سوز است که در این دلهاست : گفتند این راآتش نیاز گویند که خداوند تعالی دو آتش آفرید یکی آتش نیاز که درسینه بندگان نهاده است تا نفس ایشان سوخته گردد وآنرا آتش شوق حق گویند وآتش دیگر آتش دوزخ است و آنرا آتش ظلمت و وحشت گویند کسی که به آتش شوق نسوز به آتش دوزخ دردوجهان بسوزد  .

    آتش نمرود هرگز پور آزر را نسوخت           پور آزر پیش از این آتش چوخاکسترشدست

    تابدین آتش نسوزی تویقین صافی نئی           خواه اگر دیوانه خوانی خواه گویی بیهدست

     شیخ گفت سالها هزاران پیر طریقت سخن گفته اند اول همان گفت که آخر گفت معنی عبارات یکی بوده است ، التصوَّفُ تَرکُ التکَلّف :هیج تکلَّف ترابیش از تویی تو نسازد،چون به خویش مشغول شدی  از او باز ماندی .

    از اوپرسیدن کسی تواند راه سلوک الی الله رابه تنهایی برود ؟ شیخ گفت نتواند برای آنکه کسی باید که بدان را رسیده  تا او را بدان راه دلالت کند . ودرهر منزلی از مقام نمودن ویا از گذر کردن وهلاک نشدن بگوید .

    نزدیکان را بیش بود حیرانی                    کایشان دانند سیاست سلطانی

    شیخ گفت منیّت درخت لعنت است ودمار از خلق بر آرد . اول کسی که گفت من ابلیس بود و درخت لعنت ازاو خلق گردید . هرکه گوید من ثمرهَ آن درخت بدو رسد و هر روز از خدای تعالی دور گردد وگفت یک ساعت اندیشه از نیستی خود بهتر از یک ساعت طاعت به اندیشه هستی خود است          

     طریقت چیست نقد جان فکندن                    که خود را در غلط نتوان فکندن

    چو چشمت نیست دایم در غلط باش               که نقشت راه زن آمد ز نقاش

    اگرچه درد بی اندازه هستت                      بکلی کی دهد معشوق دستت

    تویی عاشق ترا به دل که سوزد                   تو دل می سوز تا او می فروزد

    اگر داری سر این گر نداری                        جز این ره هیچ ره دیگر نداری

    درو معدوم شو ای گشته موجود                   تو واو در نمی گنجد چه مقصود

     راه از طالب بسوی حق درون دل بود اندر دل برو ، پیر راه حق هر آنچه گویدت از جان شنو ، جان ما و خان ما و اصل ما و وصل ما نزد او باشد گرو . دوش دیدم پیر خود آن شاه اهل  راه به خواب ، آمده او سوی من آن عزیزم با شتاب ، جستم از جایم پریدم همچو بازی تیز پر من سوی او ، تا نشینم چون گدایی در مقابل باپادشاهی روبرو، از کنارم او گذشت و رفت سوی یار غیردرویشم آنکه بودم من بدهکاری به او ، با نگاهش گفت با من میزبان من توبودی یک امشب نه او ، تو بدو مدیون هستی اجرلطفش به تو را من دادم به او .

     


      
      

    هوحق یاعلی مدد

    من همان کسی هستم که خداوند سختی ها و مشکلات را بر من آسان گرداند و من کسی هستم که دور را برایم نزدیک کرده است . سلمان گوید: صدایی از آسمان شنیدم اما کسی را ندیدم که می گفت: یا علی . راست گفتی، راست گفتی. تو راستگو و تصدیق شده هستی و صلوات و درود الهی بر تو باد! آن گاه حضرت بر اسبش سوار شد و من نیز سوار شدم و به آن دو فرمان دادند و آنها در هوا به پرواز درآمدند تا اینکه خودمان را در دروازه کوفه دیدیم و تمام اتفاقات ساعتی از شب گذشته به وقوع پیوست. 

     حضرت به من فرمود: ای سلمان! وای بر حال کسی که به حق ما معرفت نداشته و ولایت ما را انکار کند. ای سلمان! کدام یک بهتر است، محمد صلی الله علیه و آله و سلم یا سلیمان بن داود علیه السلام؟ عرض کردم: مسلما محمد صلی الله علیه و آله و سلم بهتر است. فرمود: ای سلمان! همانا آصف بن برخیا در یک چشم برهم زدن قادر به حمل تخت بلقیس نزد سلیمان شد، در حالی که تنها یک علم از کتاب نزد او بود، پس چگونه من آن کار را نکنم در حالی که من علم صد و بیست و چهار کتاب را می دانم؟ خداوند متعال بر شیث بن آدم علیه السلام پنجاه صحیفه، بر ابراهیم خلیل  علیه السلام بیست صحیفه و تورات و انجیل و زبور و قرآن را نازل فرموده است. 

    عرض کردم: ای امیرالمومنین! راست فرمودی. امام این چنین است. حضرت علی علیه السلام فرمود: بدان ای سلمان! هرکس در امور و علوم ما شک کند، مانند انکار کننده معرفت و حقوق ماست و به تحقیق، خداوند عزوجل در جاهای گوناگون کتابش ولایت ما را واجب کرده است                      

    یکی از کارهای بسیار مهم سلمان، که بخش اعظم زندگی او را فرا گرفته بود، تلاش پیگیر او در معرفی اسلام ناب و تشیع راستین بعد از رحلت رسول خدا (ص) است. او در این راستا در مدینه جهاد کرد و از هر فرصتی  بهره برد. وقتی به مدائن آمد، همین عقیده را دنبال کرد و نقش بسیاری در تشیع ایرانیان داشت.بر همین اساس با اینکه اسلام در عصر خلافت خلیفه دوم وارد ایران شد، اکثریت قاطع مردم ایران، شیعه حضرت علی (ع) هستند؟ وجود سلمان در مدائن وحوالی آن و حتی اصفهان و ...رفت و آمد او به کوفه  سبب شد تا مذهب تشیع در ایران شکوفا شود. سلمان پیام آور اسلام ناب، منادی تشیع و نویدبخش مذهب اهل بیت (ع) بود و اکثر ایرانیان این ندا و نوید را شنیدند و پذیرفتند .

    اصطلاح شیعه در زمان پیامبر (ص) رایج شده و اولین کسانی که به عنوان شیعه معروف بودند عبارتند از سلمان، ابوذر، مقداد و عمار یاسر. همچنین نقل شده سلمان فارسی در اذان خود شهادت ثالثه را اضافه نمود و همین موجب شد که بعضی از صحابه به نزد پیامبر شکایت ببرند ولی پیامبر (ص) به اعتراض آنها توجهی ننمود و مهر تائید بر کار سلمان زد.

    وسعت و عمق آگاهی های سلمان به حدی بود که برای هر کس قابل هضم نیست. امام صادق (ع) فرمود: رسول خدا (ص) و علی (ع) اسراری را که دیگران قدرت تحمل آن را نداشتند به سلمان می گفتند و او را لایق نگهداری علم مخزون و اسرار می دانستند؛ از این رو یکی از القاب سلمان، «محدث» است .

      یکی از فضائل سلمان فارسی که توسط پیامبر اسلام (ص) بسیار روشن، تعریف شده، ایمان سلمان است؛ هنگامی که آیاتی از قرآن در نکوهش قوم عرب، به جهت عدم ثبات و پایداری در ایمان، و تهدید به جایگزینی قوم دیگر به جای آنها، برای پذیرش ایمان نازل شده، این آیه شریفه می باشد: سوره محمد آیه 38 "هَاأَنتُمْ هَؤُلَاء تُدْعَوْنَ لِتُنفِقُوا فِی سَبِیل الله فَمِنکُم مَّن یَبْخَلُ وَمَن یَبْخَلْ فَإِنَّمَا یَبْخَلُ عَن نَّفْسِهِ والله الْغَنِیُّ وَأَنتُمُ الْفُقَرَاء وَإِن تَتَوَلَّوْا یَسْتَبْدِلْ قَوْمًا غَیْرَکُمْ ثُمَّ لَا یَکُونُوا أَمْثَالَکُمْ" اگر شما از پذیرش این دین روی بگردانید، خداوند قوم دیگرى را به جای شما می آورد که مثل شما نیستند .

     نیز این آیه : یا  ایها الذین امنوا من یرتد منکم عن دینه فسوف یأتى الله بقوم یحبهم و یحبونه أذلة على المؤمنین أعزة على الکافرین یجاهدون فى سبیل الله و لا یخافون لومة لائم ذلک فضل الله یؤتیه من یشاء و الله واسع علیم  «اى کسانى که ایمان آورده اید! هر کس از شما از آیین خود باز گردد خداوند در آینده جمعیتى را مى آورد که آنها را دوست دارد و آنها نیز خدا را دوست دارند، در برابر مؤمنان متواضع، و در برابر کافران نیرومند و شکست ناپذیر هستند، مردانى که در راه خدا جهاد مى کنند و هرگز از سرزنش کنندگان هراسى به خود راه نمى دهند». سوره مائده آیه 54 اصحاب از پیامبر اکرم (ص) پرسیدند: این گروهى که خداوند در این آیات به آنها اشاره کرده کیانند؟! در این هنگام که سلمان در کنار پیامبر (ص) بود، پیامبر (ص) دست بر پاى ویا طبق روایتى بر شانه  سلمان زد و فرمود: «منظور این مرد است و قوم او، سوگند به آن کس که جانم به دست او است، اگر ایمان در ثریا باشد گروهى از مردان فارس آن را به دست مى آورند» .

    جمعه آیه 3: وَ آخَرِینَ مِنْهُمْ لَمَّا یَلْحَقُوا بِهِمْ وَهُوَ الْعَزِیزُالْحَکِیمُ: و همچنین (او) رسول است (بر آنان و) بر گروهی که هنوز به آنان ملحق نشده اند و او عزیز و حکیم است.  یکی از صحابه نقل می کند که ما نزد رسول خدا(صلی الله علیه وآله) بودیم که سوره «جمعه» نازل شد. آن حضرت شروع به تلاوت کردند و پس از خواندن آیه (وَ آخَرِینَ مِنْهُمْ لَمَّا یَلْحَقُوا بِهِمْ)، مردی پرسید: یا رسول اللّه! اینان چه کسانی هستند؟ حضرت پاسخ نداد تا اینکه وی سه بار سؤال کرد. سلمان هم در میان ما بود. حضرت دست مبارک خویش را بر شانه سلمان گذاشت و فرمود: اگر ایمان در ثریّا باشد، حتماً مردانی از اینان به آن می رسند.

    سلمان گام در جای گام مولا حضرت علی می نهاد نه تند روی و نه کند روی در مشی او دیده نمی شد. راز خاموشی و شکیبای علی را دریافته بود و زودتر از او با ابوبکر بیعت نکرد..... درهنگام بیعت با ابوبکر سلمان دست چپ خود را پیش می برد و می گوید دست راست من از زمان رسول خدا در بیعت علی است و با آن دست غیراز علی با دیگری بیعت نمی کنم. و این سلمان است که همچنان چون علی به خاطر اسلام و حفظ وحدت جامعه نوپای اسلامی سکوت پیشه می کند تا نهال نوپای اسلام در جنگ های خانگی نخشکد   .  روزی که علی را دروضعیت تلخ و پراندوهی برای بیعت می بردند ابوذر دستانش را بر روی هم کوبید و گفت ای کاش یک بار دیگر شمشیرهایمان را به دست می گرفتیم،... سلمان گفت: مولای من نسبت به وضعیت و شرایطی که درآن قرار دارد آگاهتر است. سلمان نیز در آن روز با اکراه و ناخشنودی بیعت می کند .

     عمر حکومت شهر  مدائن ( تیسفون دوره ساسانی) را به سلمان وا می گذارد، سلمان دراین شهر به زهد و سادگی مفرط زندگی را به سر می برد. با زنبیل باقی کسب درآمد می کند و آنچه را که از بیت المال دریافت می دارد همه را بین فقرا تقسیم می کند. و اینچنین است که سلمان در میان اهل  سلوک وفقر وعرفان ودراویش  سده های بعد به مقام پیر ومرشد شناخته می شود. 

     حضرت علی علیه السلام فرمود: خداوند نعمتهای زمین را در این عصر به خاطر وجود هفت نفر آفرید که انسانها در پرتو وجود آنها روزی می خورند و باران بر آنها می بارد و یاری می شوند، آنها عبارتند از: سلمان، ابوذر، مقداد، عمار، حذیفه، عبدالله بن مسعود و من که امام آنها هستم. و اینها افرادی بودند که در نماز بر جنازة مطهر حضرت زهرا علیها السلام (که شبانه و به طور محرمانه انجام شد) شرکت نمودند.

     زمانی که صداها در گلو ایستاده و نفسها در اختناق شدید پس از رحلت پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله حبس گردیده بود، جناب سلمان در مجلس ابوبکر بر ولایت امیرالمؤمنین علیه السلام شهادت داد و حمایت جدی خود را از حضرت اعلام کرد. وانگهى سلمان، ابوذر، مقداد و بزرگان صحابه از انصار از بیعت (با ابوبکر) خوددارى کردند. از سلمان رحمه الله مروى است که آن جمع شوم (عمر، خالد، مغیره و جمعی دیگر) بعد از بیعت زبیر بر سر من هجوم آوردند و دست و پا و گردن مرا مانند اشیاء و کالا در هم پیچیدند و به غایت از روى خشم محکم بستند، چنانچه پنداشتم که تمامى اعضاى مرا در هم شکستند. در آن دم با کمال حیرت و الم و غصه و غم یکى از آن مردم دست مرا از بند گشود و گفت: اى سلمان! خواهى نخواهى بیعت باید نمود، و این حکایات و حرکات به هیچ وجه سود ندارد؛ چون دانستم که آن مطیع رسول در آن باب صادق القول است، من نیز کراهتاً در آن محضر با ابابکر بیعت کردم و بعد از من نیز مقداد، اباذر و زبیر با کمال کراهت بیعت کردند.

    پس از اینکه سلمان با کراهت و زور بیعت کرد، گفت: امیدوارم که دنیا همیشه بر شما ناخوش و مقطوع و سرور و عیش خوش از شما مرفوع و منزوع باد

     ابن عباس، سلمان را در خواب دید و از او پرسید: در بهشت، پس از ایمان به خدا و رسول، چه چیز برتر است؟ سلمان پاسخ داد: پس از ایمان به خدا و پیامبر، هیچ چیز با ارزش تر و برتر از دوستی و ولایت علی بن ابی طالب (ع) و پیروی از او نیست .

    در روایت آمده است که ابوذر غفارى از سلمان فارسى پرسید: اى ابا عبدالله (کنیه سلمان) معرفت امیرمؤمنان (ع) به نورانیت چیست؟ (سلمان) گفت: اى جندب (نام ابوذر) بیا برویم تا این را از خود آن حضرت بپرسیم. پس به محل آن حضرت رفتیم و او را نیافتیم. (ابوذر) گفت: پس به انتظار ایشان ماندیم تا آن حضرت تشریف آوردند. حضرت فرمودند: چه امرى شما را به این جا کشانده است؟

    ابوذر و سلمان گفتند: اى امیرمؤمنان، به نزد شما آمدیم تا در مورد معرفتتان به نورانیت سؤال کنیم، حضرت فرمودند: آفرین بر شما دو دوست وفادار به دین خویش که کوتاهى نمى کنید… .به جانم سوگند که آن معرفت بر هر مرد وزن مومن واجب است . هیچ کس ایمان را به حدّ کمال خویش نمی رساند تاآن که مرا به عمق معرفتم بشناسد .  معرفت من به نورانیت، معرفت خداوند (عزوجل) است و معرفت خداوند عزّّوجل ،معرفت من به نورانیت  است وآن همان دین خالصى است که خداوند درباره آن فرمود : و امرنشد به چیزی مگر چیزی که خدا را به اخلاص کامل در دین پرستش و بندگی کند و ازبندگی غیر او روی برگرداند ، هر کس ولایت مرا به پا داشت نماز را به پا داشته است،ومومن وقتی که آزموده نباشد تحمّل آن را نخواهد داشت . ما را به مثابه خدایان قرار ندهید و دیگر هر چه مى خواهید در فضیلت ما بگویید.عطا نموده است خداوند عزّوجل به ما بزرگترین وعظیم تراز آن چه خود وصف می نماید وآنچه من توصیف می کنم . پس آن گاه که ما را این گونه شناختید مومن می باشید وگرنه  به کنه و حقیقت و منتهاى آنچه در ما وجود دارد نمى رسید،وهرکس که به ولایت من اقرار ننماید: اقرار به نبوت حضرت محمد (ص) به او نفعی نمی رساند .من وحضرت محمد (ص) نور واحدی بودیم ، نشاَت یافته از نور خدای عزّوجل ، از همین بود که پیغمبر فرمود علی از من است ومن از علی هستم . من آخرین وصى شدم، منم “صراط مستقیم”، منم “نبأ عظیم…”….

    نام سلمان ، براى ایرانیان ، تا اندازه اى آشنا بود. وقتى خبر یافتند که سلمان ، به حکمرانى مدائن منصوب شده و قرار است به آن دیار بیاید، براى استقبال از والى جدید، در بیرون شهر تجمع کردند  . مردم، بر اساس ذهنیت خود نسبت به حکمرانان و زمامداران ، مى پنداشتند که على القاعده والى جدید، با همراهیانى بسیار و جلال وشکوه و کبکبه و دم و دستگاهى خواهد آمد و بر مرکبى آراسته خواهد نشست و با تشریفاتى خاص ، به مقر حکومت خود وارد خواهد شد.
    چشم ها به افق ، در انتظار رسیدن سلمان ، بعنوان حاکم جدید شهر، دوخته شده بود. دیدند: سوارى از دور مى آید. وقتى نزدیک شد دیدند پیرمردى است با محاسن سفید، سوار بر الاغى شده و سفره اى نان و کوزه اى آب به همراه ، بطرف آنان مى آید. از او سراغ سلمان را گرفتند.  گفت سلمان ، من هستم .
    براى اهالى مدائن ، تعجب آور و باور نکردنى بود، که چگونه این پیرمرد از کار افتاده ، شهرى با عظمت همچون مدائن را با آن سابقه حکومت هاى قدرتمند و دستگاههاى عریض و طویل ، اداره خواهد کرد؟!
    سلمان ، نه بر اسب ویژه سوار شد و نه به کاخ سلطنتى رفت ، بلکه یکسره به طرف خانه کوچکى در کنار مسجد رفت و آنجا را اقامتگاه خویش ساخت و به اداره امور پرداخت . سلمان در ایام حکومت خود، بیت المال را صرف مردم مى کرد و حتى حقوق شخصى خویش را نیز به نفع جامعه و نیازمندان خرج مى کرد.

     همین برخوردها و اینگونه اخلاقیات سلمان بود که او را محبوب دلها ساخته بود و سلمان بر قلوب ، حکومت مى کرد، نه بر جمجمه ها . از همین رو، در هنگام بیمارى سلمان هم ، که به وفاتش انجامید، مردم بشدت ناراحت و افسرده بودند و دسته دسته به عیادتش مى رفتند و از صمیم قلب ، براى بهبودیش دعا مى کردند. 

    دلیل اساسی شکستها در نبردهایی که سال سیزده هجری قمری بین سپاه اسلام و ایرانیان در گرفت ، ضمن نفاقهای داخلی وناتوانی آخرین شاه کم تجربه ساسانی که اسلام را نپذیرفت ،درنارضایتی عمیق مردم از حکومت ساسانی بود .ظلم و نابرابری فاحش اجتماعی و شکاف عظیم طبقاتی و نبود عدالت اجتماعی که قوام جامعه بر بنیان آن استوار است مردم عادی ،پیشه  وران و روستاییان را به ستوه آورده بود و همه در آرزوی رهایی از بیداد دولتمردان و دین پیشگان بودند. درواپسین سالهای دوران حکومت ساسانی درایران ، بی اعتنایی بزرگان حکومتی و مؤبدان زرتشتی به سرنوشت مردم وکشوروتیره دلی آنان که تنها به خود وپایگاه سیاسی و اجتماعی خود می اندیشیدند موجب شده بود که پادشاه را بازیچه مقاصد خود قراردهند و درمدت چهارسال ده پادشاه ساسانی را هلاک ویا ازتخت سلطنت سرنگون گردانند . هرگروهی که شاه را مطابق با تمایلات و منافع خود نمی دید اورا با حیله ونیرنگ وبدنامی بزیر می کشید و فرد دلخواه دیگری را به جای او می نشاند. آنان با ایجاد تفرقه وجدایی وآشفتگی دراداره کشوروبد بینی مردم ایران سبب گردیدند که سپاه اندک اسلام  با ناکافی بودن تجهیزات نظامی امپراتوری نیرومند ساسانی را با وحدت دینی و یکپارچگی خود شکست دهند . اسلام حق مالکیت راحق همه مردم می دانست و هرکسی را مجاز می شمرد که مالک قطعه زمینی باشد .ازسوی دیگر ، درنظام بسته ساسانی،مؤبدان اشراف واعیان اراضی پهناوری را مالک بودند و توده مردم که اکثریت عظیم جمعیّت را تشکیل می دادند از داشتن حق مالکیت محروم بودند .بزرگان و اشراف و مؤبدان دین پیشه زرتشتی از پرداخت مالیات معاف بوده وبرای حقظ قدرت اجتماعی و ثروت خویش برمردم ستمها روا می داشتند و باتحمیل مالیاتها هستی آنان را که با رنجها وسختیها به دست آمده بود غارت می کردند. افزون بر زنجیر های اجتماعی ، مردم ایران از انبوه ستمها و فشار بزرگان و اشراف ساسانی ومؤبدان فتنه جو وثروت دوست به ستوه آمده و در اندیشه رهایی بودند .بیزاری مردم به جایی رسیده بود که ایرانیان از دین زرتشت روی گردان شده و به پذیرش دین حضرت عیسی مسیح متمایل شده بودند ودر ایران در بین مردم دین مسیح رواج فراوانی پیدا نموده بود . گفته اند اگر اسلام در آن روزگاران به ایران راه نمی یافت شاید کلیسا ها خود جای آتشکده ها را می گرفت . 

     اگر دین اسلام ظاهر نمی‏شد، دینی که در ایران پذیرفته می‏شد، دین مسیحیت می بود و نشانه آن نیز پیدا شده بود؛ برای همین است که با آمدن اسلام به ایران، بر دشمنی مسیحیان با اسلام افزوده شد.  بسیاری از مردم ایران در برابر مسلمانان، مقاومت نکردند و به این جهت، دین اسلام به زودی در ایران پیشرفت کرد. علت شکست نیروهای نظامی حکومت ایران، ناتوانی نظامی آنان و یا تنها روحیه قوی مسلمانان نبود، بلکه علت اصلی شکست نیروهای جنگی ایران در برابر هجوم مسلمانان، ناراضی بودن مردم ایران از حکومت و آیین خود بود. آنان نخواستند، بجنگند و حتی گاهی با مسلمانان همکاری می‏کردند.

     مردم ایران، در زمان بعثت و حیات حضرت رسول(ص)، به اسلام توجه کردند و به تدریج و با میل و رغبت آن را پذیرفتند. دومین کسی که از ایرانیان پس از سلمان اسلام آورد«باذان بن ساسان» است و پس از باذان بسیاری از ایرانیان ساکن یمن، مسلمان شدند و اسلام این­ها در زمان پیامبر(ص) بود. خود باذان مورد توجه پیامبر اسلام قرار داشت. این ایرانیان در زمان رسول اکرم، با میل و رغبت دین اسلام را پذیرفتند وهیچ گونه زور و تهدیدی در کار نبود؛ چنان که در کتاب‏های تاریخی آمده است: پیامبر در سال ششم هجری، به پادشاهان و رؤسای کشورها نامه نوشت و آنان را به دین اسلام دعوت کرد. حضرت رسول، نامه ‏ای به پادشاه ایران خسرو پرویز نوشت و او را به اسلام دعوت کرد. متن نامه چنین بود:
    بسم الله الرحمن الرحیم. من محمد رسول الله الی کِسری عظیم فارس. سلامٌ علی من اتّبع الهدی و آمن بالله و رسوله و شهدان لا اله الا الله وحده لا شریک له و ان محمدا عبده و رسوله. ادعوک بدعایة الله فانّی انا رسول الله الی الناس کافة لأنذر من کان حیا ویحقّ القول علی الکافرین. اسلم تسلم. فان ابیت فعلیک اثم المجوس؛
    به نام خدای رحمان و رحیم. از محمد فرستاده خدا به کسری بزرگ ایران. سلام بر آن کس که پیرو هدایت باشد، به خدا و فرستاده‏اش ایمان بیاورد و گواهی دهد معبودی جز «الله» نیست، همتایی برای او نیست و محمد عبد و فرستاده او است. تو را به دعوت الهی به سوی اسلام دعوت می‏کنم؛ زیرا که من فرستاده خدا به سوی همه مردم هستم و تا زنده ‌دلان را انذار کنم و عذاب خدا بر کافران فرود آید. تسلیم خدا باش، سالم بمان و گرنه گناه زرتشتیان به گردن تو است .

    پادشاه ایران نامه را پاره کرد و گفت: ببینید چه کسی برایم نامه نوشته است؟! او که عبد من است. فرستاده پیامبر خدا به مدینه برگشت و داستان پاره کردن نامه را برای پیامبر نقل کرد. حضرت فرمود: خداوند حکومتش را بگسلد،.
    خسروپرویز به عامل خود درآن زمان باذان نوشت: دو نفر به سوی این مردی که در مدینه است بفرست تا او را نزد من بیاورند. باذان «بابویه» را مأمور این کار کرد و مردی به نام «خرخسره» را همراه او ساخت. بابویه و خرخسره به مدینه رفتند و بر آن حضرت وارد شدند. بابویه به حضرت رسول گفت: مرا باذان فرستاده است تا تو را نزد کسری پادشاه ایران ببرم . اگر با ما به ایران بیایی برایت خوب است؛ و گرنه پادشاه ایران تو را نابود می‏کند.
    پیامبر به آن دو نفر گفت: بروید و فردا بیایید تا جواب تان را بگویم. آن دو نفر رفتند. در همین زمان به پیامبر خدا وحی شد که خسرو پرویز به دست پسرش«شیرویه» به قتل رسید. دهم جمادی الاولی از سال هفتم، خسرو پرویز کشته شد . آن دو نفر دوباره آمدند. پیامبر به آنان گفت: خسروپرویز به دست پسرش کشته شد و شما برگردید و به پادشاه بگویید: اگر اسلام را بپذیری، آن چه داری دردست خودت خواهد ماند.

    بابویه و خرخسره به یمن بازگشتند و آن چه را که اتفاق افتاده بود به باذان گفتند. باذان گفت: این گونه سخن گفتن از پادشاهان بر نمی‏آید، به نظر من او پیامبر است . منتظر می‏مانیم تا ببینیم پیشگویی او چگونه می‏شود. اگر کلامش مطابق واقع بود، او پیامبرخواهد بود . اگر مطابق با واقع نبود، نظرمان را درباره او اظهار می‏کنم. پس از چند روز، نامه شیرویه به باذان رسید و از باذان خواسته بود که مردم را به اطاعت او فرا بخواند. شیرویه در آن نامه نوشته بود که با «محمد» کاری نداشته باشد. با رسیدن نامه شیرویه، باذان به نبوّت پیامبراسلام ایمان آورد و ایرانیان مقیم یمن نیز همراه با او ایمان آوردند. 
    پیامبر باذان را پس از مسلمان شدنش در مقام خود ابقا کرد .پس از آن که باذان از دنیا رفت، حضرت، پسر او شهر بن باذان را حاکم یمن کرد. باذان و پسرش در راه تبلیغ دین اسلام، بسیار تلاش کردند. شهر بن باذان، در جنگ با نیروهای اسود عَنسی که در یمن ادعای پیامبری کرده بود به شهادت رسید و او اولین شهید از ایرانیان در راه اسلام است. همان طور که گذشت، باذان و ایرانیان ساکن یمن به مشاهده تحقق یک پیشگویی غیبی از سوی پیامبر به حقانیت حضرت رسول پی بردند؛ در حالی که در آغاز کار از احکام اسلامی و قوانین الهی پیامبر اسلام خبر نداشتند. اسلام آوردن ایرانیان به خاطر همین حقانیت پیامبر بود .

    خلا صه آن­که: اسلام آوردن ایرانیان آن گونه که برخی نوشته ­اند به زور شمشیر نیست. این گونه تاریخ‏نگارى شیوه مستشرقین است . هدف آنان این است که اسلام را آیین شمشیر معرفى کنند. حقیقت آن است که ایرانیان به جهت حقانیتی که در اسلام مشاهده نمودند ،مسلمان شدند. بسیاری از آنان که به شدت تحت ستم نظام ساسانى قرار داشتند . دنبال دگرگونی وضعیت موجود بودند. از سپاه اسلام کمک و یاری خواستند . یک نظام سلطه ‏گر و تحمیلى را برانداختند . آزادى را براى مردم ایران به ارمغان آوردند. حتی به نوشته برخی از مورخان: وقتى سپاه اسلام وارد ایران شد ، ایرانیان به نفع سپاه عدالت خواه اسلام و برضد دولت ستم پیشه ساسانی کوشیدند از جمله آن که : چهار هزار سرباز ایرانى از گیل ودیلم با پیمودن صدها کیلومتر راه خود را به سپاه اسلام رساندند و به یارى آنان شتافتند. هم چنین شاه ایران را یک آسیابان ایرانى به قتل رساند.

     روز هشتم صفر سال سی وپنج هجرت رسول الله اصبغ بن نباته نیز از مدائن چنین روایت می کند : ناگهان دیدیم مردی که سوار بر قاطری سفید است و صورتش را پوشانده، نزد ما آمد. به ما سلام کرد و ما هم جواب دادیم. سپس فرمود: «ای اصبغ! در انجام کار سلمان شتاب کنید». ما هم مشغول انجام کار سلمان شدیم. برایش حنوط و کفن آوردیم. او گفت: «حنوط و کفن را برایش آماده کرده‌ام». سپس آب و محلی برای غسل دادن آماده کردیم. آن مرد با دستان خودش سلمان را غسل داد و پس از این‌که بر او نماز خواندیم، او را دفن کرد و لحدش را گذاشت. وقتی که کار دفن تمام شد، راه خود را در پیش گرفت. من به سمت او رفته و لباسش را گرفتم و گفتم: ای امیرالمؤمنین! شما چه ‌طور به این‌جا آمدید و چگونه از مرگ سلمان مطلع شدید.

    آن‌حضرت به من رو کرد و فرمود: «از تو در نزد خدا پیمان می‌گیرم تا زمانی که زنده هستم با کسی در این‌باره سخن نگویی». به ایشان گفتم: من قبل از شما می‌میرم؟ آن‌حضرت فرمود: «نَه! عمر تو طولانی‌تر خواهد بود». پس از این‌که اصبغ قول داد که در این‌باره سخنی با کسی نگوید، حضرت علی(ع) به او فرمود: «این پیمانی است که پیامبر خدا(ص) از من گرفته است. بعد از این‌که نمازم را در کوفه خواندم، به خانه رفته و خوابیدم. شخصی به خوابم آمد و گفت: ای علی! سلمان از دنیا رفته. من نیز سوار بر قاطرم شده و آنچه که میت لازم دارد با خود برداشته و به راه افتادم. خداوند دور را برایم نزدیک گردانید و همین طور که می‌بینید، به این‌جا آمدم ».

    از سلمان روایت شده است که از پیامبر پرسید: «اى رسول خدا جانشین و وصى تو کیست؟ پیامبر فرمود: اى سلمان جانشین برادرم موسى که بود؟ سلمان پاسخ داد: یوشع بن نون. پیامبر فرمود: جانشین و وارث من که دین مرا به جا مى آورد و وعده مرا تحقّق مى بخشد، على بن ابى طالب است» .

    از سلمان فارسی روایت شده است که پیامبر اسلام فرمود: من و علی از یک نور خلق شدیم چهار هزار سال قبل از آن که خداوند آدم را خلق کند.  

    از شخصی به نام زاذان این‌گونه نقل شده است: وقتی سلمان می‌خواست از دنیا برود، به او گفتم چه کسی تو را غسل خواهد داد. گفت کسی که پیامبر خدا را غسل داده. گفتم تو در مدائن هستی و او در مدینه؟ او گفت: وقتی که لحیه‌ام را بستی صدایی خواهی شنید.

    وقتی که سلمان از دنیا رفت و من لحیه‌اش را بستم، صدایی شنیدم. به سمت در خانه رفتم. دیدم که امیرالمؤمنین علی(ع) حضور دارد. ایشان به من فرمود: «ای زاذان! سلمان از دنیا رفته است؟» گفتم بله. آن‌حضرت وارد خانه شد و روانداز را از صورتش کنار زد. سلمان به چهره امام لبخند زد. امام فرمود: «خوش به حالت! وقتی که پیامبر خدا را ملاقات کردی به او بگو که از دست قومت چه بر سر برادرت آمد». سپس مشغول تجهیز او شد. وقتی که بر او نماز می‌خواند، تکبیر با عظمت از امام می‌شنیدم .همراه حضرت  مولا علی ، قنبر و دو مرد را دیدم یکی جعفر (طیار برادر گرام حضرت مولا علی) و دیگری خضر پیامبر (ع) بود و همراه هر کدام از جعفر و خضر هفتاد صف از ملائکه در نماز بر سلمان حاضر شدند در هر صفی یک میلیون فرشته بود . در آخرین لحظه اى که على (ع ) با سلمان وداع مى کرد، هدیه بزرگ خویش ‍ را بصورت این دو بیت شعر زیر، که بسى پر مفهوم و زیبا است ، تقدیم داشت و بر کفن سلمان نوشت  :

    وفدت على الکریم بغیـر زاد                                من الحسنات و القلب السلیم

    و حمل الزاد اقبح کل شى                                   اذا کـــــــان على الکـــــــــریم

    یعنى :بدون ره توشه اى از حسنات و قلب سلیم، برخداى کریم وارد شدم .و هنگامى که ورود، بر کریم باشد، برداشتن توشه راه، زشت ترین چیزهاست .

    در نهایت سلمان به هدف خود رسید و در اسلام مقامى بس والا یافت و مدال افتخارآفرین سلمان منا اهل البیت؛ سلمان، از خانواده من است  را از جانب پیامبر دریافت نمود .

     


      
      

    هوحق یاعلی مدد

    در روستاى جى اصفهان متولد شدم  دهقان زاده اى بودم که پدرم در زمین خود کشاورزى میکرد و به من علاقه زیادى داشت. آیین ما  زرتشتی بود خیلى زحمت کشیدم، همیشه مواظب آتشى بودم که می افروختیم و نمى گذاشتم که خاموش شود پدرم باغى داشت، روزى مرا به آنجا فرستاد. در راه به کلیساى مسیحیان رسیدیم. نماز و نیایش آنها، مرا مجذوب ساخت و با خود گفتم، این دین بهتر از آیین ماست. بدنبال این رغبت وعلاقه، از مرکز دین آنان پرسیدم گفتند در شام است . چون پیش پدرم برگشتم مشاهدات و علاقه خویش را نسبت به آیین آنان ابراز کردم. پدرم با من در این باره بحث کرد و گفتگوهایمان به مشاجره کشید تا اینکه مرا زندانى ساخت. به مسیحیان پیغام دادم که من دین آنان را برگزیده ام . هر گاه قافله اى از شام بر آنان وارد شود مرا باخبر سازند تا همراهشان به شام بروم و چنین کردم. از بند پدر گریخته و همراه کاروان به شام رفتم و به حضور اسقف کلیسا و عالم بزرگشان به عبادت و درس  پرداختم .

     قبل از فوتش او مرا به مردى در موصل راهنمائى کرد. پس از مدتى در موصل بودم، با فوت او، براى آینده امور دین خود، سراغ عابدى در نصیبین رفتم و پس از وى هم، آهنگ سفر به شهرهاى روم  کردم و از محضر اسقف آنجا بهره بردم. به آن شخص گفتم: پس از خود، مرا به التزام چه کسى سفارش ‍ میکنى؟ گفت من کسى را سراغ ندارم . ولى تو در عصرى زندگى مى کنى که بعثت پیامبرى بر اساس آئین حق ابراهیم (ع) نزدیک است. آن پیامبر به سرزمینى داراى نخلستان که بین دو بیابان سنگلاخ واقع شده ظهور میکند. اگر توانستى خود را به او برسان . 

     از نشانه هاى آن پیامبر اینست که صدقه نمیخورد، ولى هدیه قبول میکند و میان دو کتف او نشانه نبوت نقش بسته است، اگر او را ببینى حتما می شناسى .با گذشت پنجاه وچهار سال ازعمرم در سال اول هجرت حضرت رسول الله (ص) همراه قافله اى که از جزیرة العرب بود به سوى آن دیار روان شدم . پس سوارانى از بنى کلب بر من گذشتند و من با ایشان بیرون آمدم و چون به «وادى القرى» رسیدیم بر من ستم کردند و مرا به مردى یهودى فروختند و من در کشتزار و نخلستان او، برایش کار می ‏کردم. یک بار که نزد او بودم روزی پسر عمویش نزد او آمد و مرا از وى خریدارى کرد و به مدینه برد. به خدا سوگند که چون آنجا را دیدم شناختم. و خداوند محمد را در مکه مبعوث گردانید و من چیزى از او نشنیده بودم.

    یک بار که بر سر خرما بُنى بودم، پسر عموى سرور من آمد. و گفت: «خدا این قبیله بنى قیله را بکشد که در قُبا بر گرد مردى جمع شده‏ اند که می ‏گوید من پیامبرم.» پس مرا لرزه و سرما فرا گرفت و از خرما بن فرود آمدم و به جستجو و پرسش از هر سوى پرداختم . سرور من هیچ سخنى با من نگفت و گفت: به کار خویشتن بپرداز و چیزى را که سودى براى تو ندارد رها کن. چون شب فرا رسید اندکى خرما که داشتم برداشتم و شبانه بصورت مخفى از خانه بیرون آمده خود را به قبا رساندم . خدمت پیامبر رسیدم . چند نفر هم در حضورش بودند. گفتم : شما در اینجا غریب هستید . من مقدارى غذا همراه دارم که نذر کرده ام صدقه بدهم . و چه کسى از شما سزاوارتر.

    پیامبر به اصحاب خود فرمود: بخورید به نام خدا، ولى خودش دست به غذا نزد. پیش خود گفتم : این نخستین نشانه است، که پیامبر صدقه نخورد . فرداى آنروز، مجددا همراه با غذائى خدمتش رسیدم و از روى احترام ، بعنوان هدیه تقدیمش کردم . به اصحابش فرمود: بخورید به نام خدا. و خودش نیز با آنان میل فرمود. گفتم : این نشانه دوم است . او هدیه را پذیرفت .

     در جستجوى نشانه سوم بودم . پس از چند روز او را همراه اصحابش در قبرستان بقیع دیدم . دو عبا در بر داشت . یکى را پوشیده و یکى را به شانه انداخته بود. پشت سرش قرار گرفتم تا مهر نبوت را ببینم . همینکه متوجه مقصود من شد عبا را از دوش خود برداشت و من آن علامت و مهر نبوت را، آنگونه که توصیفش را شنیده بودم دیدم . خود را روى پایش ‍ انداخته و بر آن بوسه زدم و گریه کردم . از آن پس ، مسلمان شدم ولى چون برده بودم از شرکت در جنگ بدر و احد محروم ماندم . ولى به پیشنهاد پیامبر با صاحب و مالک خود مکاتبه  نمودم و با یارى و کمک مسلمین و عنایت خداوند  پیامبر گرامی اسلام(ص) مرا به مبلغ چهل نهال خرما و چهل وقیه (هر وقیه معادل چهل درهم)، از مرد یهودی، خرید و آزاد ساخت و نام «سلمان‏» را بر من که نامم روزبه بود نهاد و در مسجد‌النبی  در «صفه» آن‌جا با دیگر اصحاب مهاجر نشیمن گرفتم . 

    درسال پنجاه وسه قبل از هجرت سال  568 میلاد مسیح متولد شد. در غزوه‌های بدر سال دوم هجرت  و اٌحد سال سوم هجرت سلمان حضور وشرکت نداشت  ، در جنگ مشهور خندق سال پنجم هجرت که این دهگان‌زاده ایرانی  درلشکراسلام برای پیروز ی حق تلاش نمود که درآن هنگام رسول اکرم (ص) قول مشهور عجیب خویش: سلمانٌ منّا اهل‌البیت را فرمود. سلمان را بلطف حق بشارت فرمود . پس از آن که در غزوه خیبر درسال هفتم هجرت و در غزوه «الطائف» درسال هشتم هجرت نام سلمان باز بر سر زبانها  مطرح می شد. دردوره خلافت عمر پانزدهم هجرت که عزم بسوی بلاد ایران ورواج اسلام گردید همراه سپاه اسلام سلمان با تمام وجود جانبازی نمود . سپس عمر لشکری به فرماندهی سعدبن‌ابی وقاص به سوی ایران روانه کرد در نبرد قادسیه سی ویک کیلومتری کوفه  با سپاهیان ایران جنگیدند وسعد ابی‌وقاص سلمان را به عنوان سفیر به نزد سپاهیان مدافع کاخ خسروانی فرستاد و این پس از سال‌های دراز نخستین گفتگویش با هم میهنان بود، که از شعار « برادری» و « برابری» در دین محمد (ص) و مراتب (ایران‌دوستی) آن حضرت با ایشان سخن گفت، چندان که دلهای آنان را نرم و سبب شد که با پرداخت «جزیه» دست از جنگ بشویند.   و نخستین نماز آدینه در عراق در آن سال ماه صفر شانزدهم هجرت در آن‌جا گزارده شد. لیکن سلمان از ورود به کاخ کسری خودداری نمود، زیرا که خزائن و نفایس آنجا را محصول ظلم و ستم زورمندان بر بیچارگان می‌ دانست، ولی عربها چنانکه مشهور است آنها را به یغما بردند و چندان مال و منال یافتند و به تجمل پرداختند، که حذیقة‌ بن‌الیمانی یارو رفیق سلمان نامه‌ای درباره غارت  شهرها ایران توسط  عربها و دگر گشتن احوال ایشان به عمربن خطاب نوشت و بعد سلمان با شگفتی تمام فرمان خلیفه عمر را مبنی بر امارت خویش بر مدائن دریافت کرد، که می‌‌توان گفت این سیاست عمر هم بایستی به توصیه حضرت مولا علی‌بن ابی طالب (ع) بوده باشد، زیرا اداره  پایتخت خسروان ساسانی نیاز به تفکر سلمان داشته است. اما چنین می  نماید که سلمان نسبت به فتوح بلاد ایران زمین نظر مساعدی نداشته وموافق نبوده است . گویا علی‌بن ابی‌ طالب هم بر این عقیده بوده. و تنها او می‌خواست که بنیان ظلم طبقاتی و ستم موبدان در دل ایرانیان وکشور ایران فرو ریزد و اسلام به ایران برسد .  بافتح مدائن مردم به دست سلمان و با آیین وروش او مسلمان شدند، خلیفه عمرابن خطاب هم متعرض ایشان و املاک و اراضی‌شان نشد و «جزیه» را هم از آنان برداشت .

    سرانجام سلمان فارسی پس از حدود هفده سال حکومت عارفانه وحکیمانه  بر مدائن، به روایاتی درهشتم صفرسال سی وپنج هجری قمری و656 م  حدود هشتاد وهشت سالگی چند روز بعد از پایان خلافت عثمان  به قرب حضرت حق رسید، که نزدیک به ایوان کسری به خاک سپارده شد و مزارش مشهور، به عنوان «سلمان پاک» معروف است.

     در روایات آمده است که حضرت علی‌ (ع) فرموده است: رسول اکرم (ص) در باب غسل سلمان بدو وصیت نموده است. سلمان هم به عنوان صحابی کبیر رسول اکرم (ص) وهم یکی از ارکان اربعه شیعه علی (ع) که به موجب حدیث «سلمان منّا اهل‌البیت» تقدیس و تبرّک خاصّی یافته است و از احادیث نبوی (ص) که نزد شیعه و سنّی از زمره «صحاح» به شمار است .  ابونعیم روایت می کند که پیامبر خدا (ص) فرمود: روح الأمین بر من نازل شد و حدیث کرد که خدا چهار تن از اصحاب مرا دوست می دارد: حاضران پرسیدند: آنان چه کسانی اند؟ فرمود: علی، سلمان، ابوذر و مقداد. سلمان سال های دراز در پی حقیقت و یافتن پیامبر موعود بود و سرانجام گمشده خود را در شخص پیامبر اکرم (ص) یافته بود. از آن روز تمام عشق و محبت خود را متوجه پیامبر (ص) و خاندانش، به ویژه امیرمؤمنان علی علیه السّلام و خانواده گرامی اش نمود.

    هیچ گاه راضی نمی شد که از آنان دور شده و یا ذره ای از محبت و دوستی خویش را نسبت به آنان کاهش دهد. حتی آن هنگامی که مهاجر و انصار، هم دست شده و پس از رحلت پیامبر (ص)، خلافت اسلامی را غاصبانه از امیرمؤمنان علیه السّلام ربودند و آن حضرت و همسر گرامی اش حضرت فاطمه زهرا (س) را در اذیت و آزار قرار دادند، لحظه ای از آن بزرگواران جدا نشد. و از چهار نفرانی است که اولین بار به عنوان شیعه علی نام گرفتند: که سلمان فارسی، ابوذر غفاری، مقداد، و عمار یاسر می باشند. 

    سلمان با این که در حیات خود، پنجاه وپنج روز حکومت و خلافت حضرت علی علیه السّلام را درک کرده و قبل ازخلافت امامان بعدی، رحلت کرده بود، در عین حال، عارف به مقام آنان و معتقد به امامت امامان معصوم علیهم السّلام از ذریه پیامبر (ص ) و از نسل امیرمؤمنان علیه السّلام بود. او خواهان خلافت حضرت علی علیه السّلام پس از رحلت پیامبر اکرم (ص) و بنا به سفارش آن حضرت بود. هم چنین وی اعتقاد راسخ داشت بر این که امیرمؤمنان علی بن ابیطالب علیه السّلام، نخستین مردی است که به پیامبر اکرم (ص) ایمان آورد و آیین مسلمانی را برگزیده است وولی وجانشین اوست . 

    سلمان چه در حیات رسول خدا (ص) و چه پس از رحلت آن حضرت، هم چنین وی چه در ایامی که در مدینه ساکن بود و چه در ایامی که به حکومت مدائن منصوب شده بود، همیشه زندگی بی آلایش و ساده ای داشت. آن چه از بیت المال به عنوان حقوق سالانه به او می رسید، صدقه می داد و خود با بافت زنبیل و دست رنج های خود معیشت می نمود. هیچگاه مقام و منزلتش و یا حکومتی که به وی واگذار شده بود، ذره ای وی را به عافیت طلبی و رفاه گرایی سوق نداد. 
    حتی آن هنگامی که به حکومت مدائن رسید، با روش های ساده زیستی و قناعت پیشه گی خویش، محرومان و مستمندان را به زندگی امیدوار می کرد و با آنان همراه و همراز می گردید.

     ابونعیم و ذهبی نوشته اند که سلمان در حالی که بر حدود سی هزار نفر حکومت می کرد، تنها با یک عبا که فرش و لباس او نیز بود، برای مردم خطبه می خواند. به همین جهت مورد سرزنش خلیفه وقت، عمربن خطاب قرارگرفت. او در پاسخ خلیفه چنین نوشت: 

    گفته بودی که من حکومت خدا را ضعیف و سست کرده و خود را خوار گردانیده و خدمتکار مردم نموده ام به حدی که اهالی مدائن نمی دانند که من امیر آن هایم ! پس مرا به منزله پلی گردانیده اند که بر من می گذرند و بارهای خود را بر دوش من می گذارند! و نوشته بودی که این ها باعث سستی سلطنت خدا می شود! پس بدان که ذلت در اطاعت الهی، دوست داشتنی تر است در نزد من از عزت در معیصت و نافرمانی خدا و تو خود می دانی که رسول خدا (ص) تألیف دل های مردم می نمود و به ایشان نزدیکی می جست و مردم هم به سوی او تقرب می جستند... 
    به این ترتیب وی، خلیفه وقت را به سنت های فراموش شده رسول خدا (ص) تذکر داد که مردمی بودن و با آنان و همچون آنان زندگی کردن، نه تنها مغایر با زمامداری نیست بلکه لازمه حکومت الهی و مردمی است و از سنت های رسول خدا (ص) است. 
     روایت است .روزی علی (ع) در بامدادی به مسجد درآمد و خطاب به مردم فرمود: ای مردم! خداوند شما را در مرگ برادرتان سلمان پاداش بزرگی عطا فرماید. پیامبر خدا (ص) را در خواب دیدم، گفت: سلمان وفات یافته است و مرا به غُسل و کفن و نماز و دفنش سفارش فرمود و اکنون به سوی مداین می روم. مردم حضرت علی را تا بیرون شهر بدرقه کردند و آن حضرت همراهش قبنربه طرف مداین حرکت کرد ند و همان روز نزدیک ظهر بازگشت و گفت: سلمان را دفن کردم.

    سلمان، که پیرو راستین پیامبر(ص) و حضرت علی(ع) بود، راه آنان را پیش گرفت و حتی وقتی فرماندار مدائن بود، ساده زیستی را رها نکرد. زهد و وارستگی سلمان  از ایمان عمیق او سرچشمه می گرفت; زیرا هر کس ایمان قویتر داشته باشد، از جاذبه های دنیوی آزادتر است .

    رفتار سلمان، چنان متواضعانه و زندگی‌اش چنان ساده بود که غریبه‌ها، هرگز درنمی‌یافتند که او حاکم شهر است. روزی سلمان، در راه می‌رفت. مردی را دید که از شام می‌آید و بار خرما و انجیر به دوش دارد. مرد شامی ‌که از به دوش کشیدن بار سنگین، خسته شده بود، با دیدن سلمان ‌که ظاهری ساده و فقیرانه داشت، به خیال اینکه او باربر است، صدایش کرد تا در رساندن بار به مقصد، به او کمک کند و اجرتی بگیرد    .

    سلمان بار را به دوش گرفت و همراه مرد شامی به راه افتاد. مردم در برخورد با سلمان سلام می‌کردند و از او به عنوان امیر یاد می‌کردند و عده‌ای به سرعت به طرف سلمان آمدند تا بار را از او بگیرند. مرد غریب شامی ‌که تازه فهمیده بود این عابر و رهگذر، امیر مدائن، سلمان فارسی است، با وحشت و خجالت و عذرخواهی فراوان برای گرفتن بار از او، پیش آمد، ولی سلمان قبول نکرد و گفت: «باید بار را تا مقصد برسانم !...».

    آن‌گاه فرمود: «در این حمل بار سه ویژگی وجود دارد و به همین سبب من این بار را برایت حمل کردم. نخست اینکه کبر را از من دور می‌کند دوم اینکه یکی از مسلمانان را در مورد حاجتی که داشته یاری کرده‌ام و سوم اینکه اگر من این بار را برایت نمی‌آوردم، ممکن بود فرد دیگری که از من ضعیف‌تر است، ناگزیر شود این بار را حمل کند .

    سلمان زمانی که در مدائن بود، نامه‌ای از ابودرداء دریافت کرد که در آن زمان، او از سوی عمر مسئولیت قضاوت در شام را برعهده داشت. ابودرداء در نامه نوشته بود: سلام بر تو، بعد از آنکه از همدیگر جدا شدیم، خداوند ثروت و فرزندانی به من بخشیده است و درسرزمین مقدس شام و بیت‌المقدس سکونت کرده‌ ام . سلمان در پاسخ او چنین نوشت: «سلام بر تو، برای من نوشته‌ای که خداوند ثروت و فرزند به تو بخشیده است، ولی بدان که سعادت در افزایش ثروت و فرزند نیست، بلکه سعادت در افزایش بردباری است. همچنین آن‌گاه که علم تو برایت سودمند باشد    .

    نوشته‌ای که در آن سرزمین مقدس  زندگی می‌کنی، ولی این را بدان که سرزمین برای کسی جانشینِ عمل نمی‌شود. کارهای نیک انجام بده، آن‌گونه که گویی عمل خود را می‌بینی. خودت را آماده مرگ کن، گویا که در حال مرگ هستی و باید از این دنیا بروی.» سلمان حکیم در نامه دیگری برای ابودرداء چنین نگاشت: «زمین کسی را مقدس نمی‌کند، بلکه رفتار انسان است که به او قداست می‌بخشد».

     این صحابی جلیل القدر رسول گرامی اسلام، بعد از شهادت مولای خود، به وصی و جانشین بحق ایشان، اقتدا کرد و لحظه ای از علی علیه السلام، دور و جدا نشد، و بقول امام جعفر صادق علیه السلام، او هوای امیرالمومنین علیه السلام بر هوای نفس خود ترجیح میداد. لذا، با غاصبین خلافت، به هر روشی که مقدور بود، مقابله میکرد، و این شعار کوبنده اش " کردید و نکردید " که در مخالفت غاصبین سر میداد، زبانزد دوست و دشمن علی علیه السلام بوده و هست.

    منصور بن رومی روزی به امام صادق گفت:«ای مولای من، سخن سلمان فارسی را فراوان از شما می‌شنوم. سبب چیست؟» 
    فرمود:«مگو سلمان فارسی. بگو سلمان محمدی. سبب آن که او را زیاد یاد می‌کنم این است که او به سه خصلت بزرگ آراسته بود: اول آن که خواسته‌ی مولایش امیرالمؤمنین را بر خواسته‌ی خود مقدم می‌داشت؛ دیگر اینکه فقرا را دوست 
    می‌داشت و آنان را بر ثروتمندان ترجیح می‌داد و سوم اینکه به علم و علما محبت داشت.»

    روزی مولا علی (ع ) بربام خانه، خرما تناول می کرد، حضرت در سنین جوانی بودند، سلمان فارسی در حیاط آن خانه لباس خود را می دوخت. 

    حضرت علی (ع) دانه خرمایی از باب مزاح به سمت سلمان رها کرد. سلمان گفت: یا امیر المؤمنین با من شوخی می کنید در حالیکه من پیرمرد و شما جوان کم سن و سال هستید؟ حضرت فرمودند: ای سلمان من را از نظر سن و سال کوچک و خود را بزرگ می بینی. قصه دشت ارژن را فراموش کرده ای؟ چه کسی تو را در آن بیابان که گرفتار شیر درنده شده بودی نجات داد؟ سلمان با شنیدن این کلمات با تعجب از امیرالمؤمنین کیفیت جریان را خواست. حضرت علی فرمودند: در وسط آب ایستاده بودی و از شیر بزرگی که آنجا بود می ترسیدی. دستهایت را به دعا بلند کردی و از خدا کمک خواستی. و خداوند اجابت فرمود. 
    من همان اسب سوار هستم که زره به روی شانه اش و شمشیری به دستش بود که با یک ضربه شمشیر آن شیر را به دو نیم کرد و شما را خلاص کرد. سلمان عرض کرد: نشانه دیگری در آنجا بود، برایم بیان فرمایید. 
    امام علی دست به آستین برد و یک شاخه گل تازه بیرون آورد و فرمود: این همان هدیه شماست که به آن اسب سوار دادید. سلمان با دیدن آن گل بیشتر دچار حیرت و سرگردانی شد، با عجله خدمت رسول خدا (ص) شرفیاب شد و عرض کرد: ای رسول خدا، من اوصاف شما را در انجیل خوانده ام. محبت شما در دلم جای گرفت، دینم را رها کرده و دین شما را قبول کردم، ولی از پدرم مخفی نمودم و وقتی پدرم فهمید نقشه بر قتل من کشید ولی بخاطر مادرم از من گذشت و من را به کارهای سخت و دشوار وادار می کرد تا من فرار کردم. 

    به محلی به نام دشت ارژن رسیدم ، در حال استراحت بودم وقتی احتیاج به آب پیدا کردم لباسهای خود را در آورده و داخل رودخانه شدم، ناگهان شیر بزرگی آمد و روی لباسهای من ایستاد وقتی او را دیدم به وحشت افتادم و از خداوند کمک خواستم که ناگاه اسب سواری پیدا شد و با یک ضربه شیر را دو نیم کرد، من از آب بیرون دویدم و لباس به تن کردم و خودم را به رکابش انداختم و آن را بوسیدم. از همان اطراف گلی کندم و به ایشان هدیه دادم، بعد از نظرم ناپدید شد و رفت، ازاین اتفاق سالها می گذرد و این قصه را برای کسی تعریف نکرده ام. امروز علی (علیه السلام) تمام قضیه را برای من بیان فرمودند و همان شاخه گل را به من نشان دادند. 
    رسول خدا فرمودند: ای سلمان، هنگامیکه مرا به آسمان بردند تا جایی که جبرئیل توقف نمود و من تا کنار عرش بالا رفتم، درحالیکه پروردگارم بدون واسطه با من سخن گفت. وقتی سفر معراج تمام شد و به زمین برگشتم علی بن ابی طالب  بر من وارد شد و تمام گفتگوهای من با پروردگارم را خبر داد. بدان ای سلمان هرکدام از انبیاء و اولیاء از زمان آدم تاکنون که گرفتار شده اند علی (علیه السلام) آنها را نجات داده است. 

    توی اول تو هم آخر توسرور            توی ظاهر توی باطن تومظهر

    ترامی خواند آدم هم به آغاز             رسید او را بهشت ونعمت وناز

    خلیل الله تراچون خواند ازجان           شد آتش بر وجود اوگلستان

    ترا می خواند هم موسی عمران        مظفر گشت برفرعون وهامان

    تراعیسی مریم بود بنده                   بنامت مرده را میکرد زنده 

    محمد (ص)هم بنامت شد مظفر          بعالم برتمامی اهل کافر

    سلیمان یافت از توحشمت وجاه         بفرمانش زماهی بود تا ماه

    بدشت ارژنه سلمان ترا خواند           در آندم کو بدست شیر در ماند

    شدی حاضر رهاندی از بلایش          توبودی در ره دین رهنمایش       

    از سلمان روایت شده: روزی به امیرالمومنین علیه السلام عرض کردم: دوست دارم که معجزاتی از شما ببینم.

    فرمود: چه معجزه ای می خواهی ببینی؟ عرض کردم: می خواهم شتر ثمود را به من نشان دهید. ان شاءالله تعالی این کار را انجام خواهم داد. آن گاه بلند شده و به داخل منزلش رفت و بعد از مدتی سوار بر اسبی که پارچه و زینی سفید روی آن بود، بیرون آمد و فرمود: ای قنبر! اسب دیگری نیز بیاور، وقتی قنبر آن اسب دیگر را بیرون آورد حضرت به من فرمود: ای اباعبدالله! سوار شو. سوار شدم؛ آن اسب دو بال به هم چسبیده داشت. امام صدا زدند و آن دو اسب بال زدند و به هوا پرواز کردند. به خدا سوگند! آن قدر بالا رفتیم که من صدای بال های ملائکه و تسبیح آنها را در زیر عرش می شنیدم. سپس به کنار ساحل دریایی رفتیم که موج های آن متلاطم بود. امام به دریا نگاهی کردند و امواج دریا آرام گرفت. عرض کردم: ای مولای من! امواج دریا با نگاه شما آرام گرفت. فرمود: ای سلمان! به خاطر کاری که کردم؛ شرمگین شد. پس دستم را گرفت و روی آب رفتیم و اسب ها نیز بدون اینکه کسی آنها را براند، به دنبال ما آمدند. به خدا سوگند! بدون اینکه پاهای ما و نعلین اسب ها با آب تر شده باشد از دریا گذشته و به جزیره ای که دارای درختان، میوه ها، پرنده ها و رودهای زیادی بود رسیدیم، اما در آنجا درختی دیدیم که هیچ شاخ و برگ و میوه ای نداشت. حضرت علی علیه السلام آن درخت را تکان دادند و از آن شتری به طول هشتاد ذراع و عرض چهل ذراع که در پشت آن پستانی قرار داشت بیرون آمد. حضرت به من فرمود: نزدیک آن شتر برو و از شیرش بنوش. نزدیک رفته و از شیرش نوشیدم تا اینکه سیر شدم و شیر آن شتر از عسل شیرین تر و از کره نرم تربود.حضرت علی علیه السلام به من فرمود: آیا خوب بود؟ غرض کردم: ای آقای من! نیکو بود. فرمود: آیا می خواهی که بهتر از آن را به تو نشان بدهم؟ عرض کردم: بله، ای امیرالمومنین! فرمود: ای سلمان! صدا بزن، ای حسناء! برای من بیرون بیا. من صدا زدم و شتری با طول صد و بیست ذراع و عرض شصت ذراع بیرون آمد که سر آن از یاقوت سرخ و سینه اش از عنبر و مشک و کوهانش از زبرجد سبز، پستانش از یاقوت زرد، سمت راست آن از طلا و سمت چپ آن از نقره و دندان هایش از مروارید تازه بود. حضرت به من فرمود: ای سلمان! از شیر آن بنوش. وقتی نوشیدم شیر آن شیرین تر از عسل صاف بود. عرض کردم: ای آقای من! این از برای کیست؟ فرمود: ای سلمان! این برای تو و برای سایر مومنان از دوستان من است. آن گاه به شتر فرمود: به سوی همان درخت برگرد و در آن همان وقت شتر برگشت.در همان جزیره به درخت دیگری رسیدیم که در تنه آن سفره بزرگی پهن شده بود که بوهای خوشی از آن به مشام می رسید و پرنده بزرگی نیز در آنجا بود. پرنده به بالای سر ما آمد و بر حضرت علی علیه السلام سلام کرد و به جای خود برگشت. عرض کردم: ای امیرالمومنین! این سفره چیست؟ فرمود: این سفره برای شیعیان ما تا روز قیامت است. عرض کردم: این پرنده چیست؟ فرمود: آن ملک موکل بر آن سفره تا روز قیامت است.عرض کردم: ای آقای من! آیا به تنهایی نگهبانی می دهد؟ فرمود: حضرت خضر علیه السلام روزی یک بار پیش او می آید. 

    فرمود: ای سلمان!  آیا قرآن را نخوانده ای که می فرماید:« عالم الغیب فلا یظهر علی غیبه احدا الا من ارتضی من رسول» عالم به علم غیب است و آن را برای احدی ظاهر نمی کند؛ مگر کسی که رسول از او راضی و خشنود باشد. عرض کردم:بله خوانده ام. فرمود: ای سلمان! من راضی شده رسول خدا هستم که خداوند عزوجل غیبش را برای او ظاهر کرده است؛ من عالم ربانی هست